Chiều 7-5-1954, lá cờ “Quyết chiến - Quyết thắng” của Quân đội nhân dân Việt Nam tung bay trên nóc hầm tướng De Castries, đánh dấu Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ đã toàn thắng. Ảnh tư liệu
Đỉnh cao của bản lĩnh, ý chí và văn hóa Việt Nam
Chiến thắng Điện Biên Phủ là kết quả tất yếu của một quá trình tích lũy lâu dài về thế và lực của cách mạng Việt Nam. Đó là bản lĩnh kiên cường của một dân tộc không chịu khuất phục trước bất kỳ thế lực xâm lược nào, là ý chí quyết tâm: “Thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”.
Trong bối cảnh tương quan lực lượng chênh lệch, quân và dân Việt Nam đã phát huy cao độ tinh thần độc lập, tự chủ, sáng tạo trong nghệ thuật quân sự. Từ quyết định lịch sử chuyển phương châm tác chiến: “Đánh nhanh, giải quyết nhanh” sang “Đánh chắc, tiến chắc”, đến việc tổ chức hậu cần bằng sức người là chủ yếu, mở đường, kéo pháo, vận chuyển lương thực qua núi rừng hiểm trở… tất cả đã thể hiện trí tuệ, bản lĩnh và văn hóa Việt Nam ở tầm cao mới.
Điện Biên Phủ không chỉ là chiến thắng của vũ khí, súng đạn mà còn là chiến thắng của bản lĩnh, trí tuệ, niềm tin và văn hóa Việt Nam. Niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, vào chính nghĩa dân tộc, vào sức mạnh của nhân dân. Chính niềm tin ấy đã biến những con người bình thường thành những chiến sĩ phi thường; biến khó khăn thành cơ hội; biến bất khả thi thành hiện thực. Ở tầm vóc quốc tế, Chiến thắng Điện Biên Phủ đã giáng đòn quyết định vào chủ nghĩa thực dân cũ, cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới. Từ một dân tộc nhỏ bé, nhược tiểu, Việt Nam đã trở thành biểu tượng của ý chí quật cường, của khát vọng độc lập, tự do.
Tư duy về Chiến thắng Điện Biên Phủ - 1954, có thể thấy rõ một chân lý: Sức mạnh Việt Nam là sức mạnh tổng hợp, kết tinh từ nhiều yếu tố - truyền thống yêu nước, tinh thần đoàn kết, trí tuệ sáng tạo và sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng.
Trước hết, đó là sức mạnh của lòng yêu nước và tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc. Từ chiến sĩ ngoài mặt trận đến dân công hỏa tuyến, từ hậu phương đến tiền tuyến - tất cả đều chung một ý chí, một mục tiêu. Chính sự đồng lòng ấy đã tạo nên thế trận chiến tranh nhân dân vững chắc, làm nên chiến thắng vẻ vang “Lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.
Thứ hai, đó là sức mạnh của trí tuệ và sự sáng tạo. Trong điều kiện thiếu thốn về vật chất, quân và dân ta đã tìm ra những cách làm độc đáo, hiệu quả. Nghệ thuật quân sự Việt Nam được nâng lên một tầm cao mới, kết hợp nhuần nhuyễn giữa chiến lược, chiến dịch và chiến thuật.
Thứ ba, đó là sức mạnh của ý chí độc lập, tự chủ. Việt Nam không sao chép mô hình chiến tranh của bất kỳ quốc gia nào, mà vận dụng linh hoạt, sáng tạo vào điều kiện cụ thể của mình. Đây chính là bài học lớn có giá trị lâu dài trong mọi lĩnh vực phát triển đất nước hiện nay.
Bước vào kỷ nguyên mới, những yếu tố làm nên sức mạnh Việt Nam trong chiến tranh tiếp tục được kế thừa và phát triển trong hòa bình. Nếu như trước đây, sức mạnh được thể hiện qua ý chí chiến đấu và tinh thần hy sinh, thì ngày nay, sức mạnh ấy được thể hiện qua năng lực cạnh tranh; trình độ khoa học, công nghệ; chất lượng nguồn nhân lực; tự chủ chiến lược và khả năng chủ động, tích cực hội nhập quốc tế.
Sự nghiệp xây dựng đất nước trong kỷ nguyên mới
Tinh thần Điện Biên Phủ không chỉ dừng lại ở chiến trường mà còn tiếp tục lan tỏa trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội.
Trong công cuộc đổi mới và hội nhập, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng: Kinh tế tăng trưởng ổn định, đời sống nhân dân không ngừng được cải thiện, vị thế quốc tế của đất nước ngày càng nâng cao. Những thành tựu đó là minh chứng sinh động cho việc vận dụng sáng tạo bài học Điện Biên Phủ vào thực tiễn phát triển đất nước.
Thứ nhất, đó là bài học về độc lập, tự chủ. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc giữ vững chủ quyền quốc gia, bảo đảm an ninh kinh tế và an ninh văn hóa là yêu cầu sống còn. Việt Nam kiên định đường lối phát triển độc lập, tự chủ gắn với hội nhập quốc tế sâu rộng.
Thứ hai, đó là bài học về đoàn kết. Sự đồng thuận xã hội, sự gắn kết giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân là yếu tố quyết định thành công của mọi chủ trương, chính sách. Trong kỷ nguyên số, đoàn kết không chỉ là sức mạnh truyền thống mà còn là nền tảng để phát huy trí tuệ tập thể.
Thứ ba, đó là bài học về sáng tạo. Trong một thế giới biến động nhanh chóng, sáng tạo trở thành động lực chính của phát triển. Tinh thần quyết đoán, dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới, vốn đã được thể hiện trong Chiến dịch Điện Biên Phủ rất cần tiếp tục được phát huy mạnh mẽ trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.
Thủ đô Hà Nội giữ vị trí đặc biệt trong lịch sử và hiện tại của đất nước, từng là nơi phát đi nhiều quyết sách chiến lược quan trọng trong kháng chiến chống Pháp, đồng thời là hậu phương lớn chi viện cho tiền tuyến. Hào khí Điện Biên Phủ có sự đóng góp to lớn của Hà Nội cả về trí tuệ, vật lực và tinh thần. Sau Chiến thắng Điện Biên Phủ - 1954, Hà Nội bước vào thời kỳ xây dựng và phát triển với vai trò là trung tâm đầu não của cả nước. Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử, đặc biệt từ khi thực hiện công cuộc đổi mới, Hà Nội đã có những bước phát triển vượt bậc, trở thành một trong những đô thị năng động, văn minh, nhân văn, hiện đại của khu vực.
Ngày nay, Hà Nội không chỉ là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia mà còn là trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, giáo dục, khoa học, công nghệ. Thành phố đang từng bước khẳng định vai trò đầu tàu trong phát triển kinh tế tri thức, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tuy nhiên, Hà Nội cũng đang đối mặt với nhiều thách thức về áp lực dân số, hạ tầng quá tải, ô nhiễm môi trường, yêu cầu bảo tồn di sản trong quá trình đô thị hóa… Những thách thức này đòi hỏi Thủ đô Hà Nội phải tiếp tục phát huy tinh thần Điện Biên Phủ về bản lĩnh, sáng tạo, dám đột phá, để tìm ra những giải pháp phát triển bền vững.
Phát huy tinh thần Điện Biên Phủ trong xây dựng, phát triển Thủ đô
Để xứng đáng với vị thế là trái tim của cả nước, Thủ đô Hà Nội cần tiếp tục vận dụng sáng tạo, kế thừa phát huy những giá trị của Chiến thắng Điện Biên Phủ - 1954 trong bối cảnh mới.
Trước hết, đó là phát huy bản lĩnh chính trị và tinh thần trách nhiệm. Hà Nội cùng cả nước phải luôn đi đầu trong việc cụ thể hóa các chủ trương, đường lối của Đảng thành những chính sách hiệu quả, thiết thực.
Thứ hai, đó là phát huy tinh thần đoàn kết và đồng thuận xã hội. Sự tham gia của người dân trong quá trình phát triển đô thị là yếu tố quyết định để xây dựng một Thủ đô Hà Nội “văn hiến - văn minh - hiện đại - hạnh phúc”.
Thứ ba, đó là thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Hà Nội cần trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu của cả nước, nơi hội tụ các nguồn lực về trí tuệ, công nghệ và nhân lực chất lượng cao.
Thứ tư, đó là bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa. Hà Nội không chỉ là trung tâm kinh tế mà còn là nơi lưu giữ hồn cốt của dân tộc. Việc bảo tồn di sản phải gắn liền với phát triển, tạo nên bản sắc riêng của Thủ đô.
Chiến thắng Điện Biên Phủ -1954 là bản anh hùng ca bất diệt của dân tộc Việt Nam, biểu tượng của bản lĩnh, ý chí và sức mạnh Việt Nam. Trong kỷ nguyên mới, tinh thần Điện Biên Phủ tiếp tục soi đường cho sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước. Thủ đô Hà Nội, với vai trò đặc biệt của mình, cần tiếp tục phát huy hào khí chiến thắng năm xưa, trở thành động lực phát triển mạnh mẽ, bền vững và sáng tạo. Từ Điện Biên Phủ đến Hà Nội hôm nay là một hành trình lịch sử đầy tự hào - hành trình của một dân tộc biết biến thử thách thành cơ hội, biến khát vọng thành hiện thực.
Phát huy tinh thần Điện Biên Phủ chính là cách tốt nhất để Việt Nam vững bước trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, của hội nhập, phát triển giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc và khẳng định vị thế Việt Nam trên trường quốc tế.